Ofiaromat to stojak z ekranem i czytnikiem zbliżeniowym, ustawiony w kościele, przez który wierny składa ofiarę kartą, telefonem albo zegarkiem. Pierwsze takie urządzenia pojawiły się w polskich parafiach kilka lat temu i dziś jest to osobna kategoria sprzętu, z własnymi dostawcami. Poniżej, jak to działa i o co trzeba zapytać przed decyzją.
Jak wygląda wpłata
- Wierny podchodzi do urządzenia i wybiera na ekranie kwotę. Zwykle są to gotowe kwoty do wyboru, z możliwością wpisania własnej.
- Wybiera cel, jeśli parafia ustawiła kilka: potrzeby parafii, misje, cele charytatywne.
- Przykłada kartę, telefon albo zegarek. BLIK działa przez kod QR — wierny skanuje kod telefonem i potwierdza w aplikacji banku.
- Na ekranie pojawia się potwierdzenie. Wpłata jest anonimowa.
Całość trwa kilka sekund i nie wymaga od wiernego aplikacji ani konta w żadnym systemie.
Co parafia dostaje w zamian za tacę
- Pieniądze idą na konto, a nie do liczenia po Mszy. Znika przeliczanie bilonu i odprowadzanie go do banku.
- Każda wpłata jest zapisana, z datą i celem. Rozliczenie celowe przestaje być rekonstrukcją z pamięci.
- Wpłata jest możliwa, gdy wierny nie ma gotówki. To jedyny powód, dla którego ofiaromat w ogóle ma sens: nie zastępuje tacy, a dokłada tych, którzy przy tacy nie dają nic, bo nie noszą drobnych.
Czego ofiaromat wymaga
- Prąd w miejscu ustawienia.
- Stałe połączenie z internetem: SIM, Wi-Fi albo Ethernet. Bez łączności urządzenie nie rozliczy wpłaty.
- Umowa o przyjmowanie płatności, podpisana przez parafię jako podmiot. To osobna rzecz od samego urządzenia: zapytaj, z kim dokładnie jest podpisywana i kto jest stroną rozliczenia.
- Miejsce, w którym urządzenie jest widoczne, ale nie blokuje przejścia. W praktyce decyduje o liczbie wpłat bardziej niż cokolwiek innego.
Czy ofiara przez ofiaromat wymaga kasy fiskalnej
To pytanie, które przy ofiaromatach pada najczęściej, bo od kwietnia 2027 automaty samoobsługowe wchodzą w obowiązek ewidencji na kasie wirtualnej.
Przepis wiąże obowiązek z przyjmowaniem należności za towar lub usługę: rozporządzenie mówi o urządzeniach, które „przyjmują należność w bilonie, banknotach lub innej formie (bezgotówkowej) i wydają towar” (Dz.U. 2024 poz. 1902, § 4 ust. 1 pkt 1 lit. w), a dla usług o urządzeniach przyjmujących należność za ich świadczenie (§ 4 ust. 1 pkt 2 lit. o).
Ofiara nie jest zapłatą za towar ani za usługę: wierny nic w zamian nie otrzymuje, a kwotę wybiera sam. Dlatego ofiaromat ustawiony wyłącznie do zbierania ofiar nie mieści się w tym, co rozporządzenie opisuje. Nie jest to jednak porada podatkowa — kwalifikację konkretnego urządzenia w konkretnej parafii potwierdź u swojego księgowego albo w kurii, zwłaszcza jeśli przez to samo urządzenie parafia sprzedaje cokolwiek: świece, książki, bilety na koncert. Wtedy mowa już o sprzedaży, nie o ofierze, i odpowiedź jest inna.
Terminy i zasady, które dotyczą sprzedaży z automatów, zebraliśmy tutaj: fiskalizacja automatów vendingowych.
Czego ofiaromat nie zrobi
- Nie zastąpi tacy. Wszędzie, gdzie go ustawiono, stoi obok niej, a nie w jej miejsce.
- Nie wystawi pokwitowania wiernemu. Wpłata jest anonimowa, więc darowizny przez ofiaromat nie da się potem wykorzystać do odliczenia w zeznaniu podatkowym. Kto tego potrzebuje, przelewa na konto parafii.
- Nie zwiększy liczby ofiar w parafii, w której wierni i tak płacą gotówką. Jeśli w niedzielę przy tacy prawie nikt nie szuka karty, urządzenie będzie stać.
Zanim zdecydujesz
Dwa pytania do dostawcy, niezależnie od tego, kogo wybierzesz:
- Z kim parafia podpisuje umowę o przyjmowanie płatności i kto jest stroną rozliczenia.
- Co się dzieje z urządzeniem i z umową, jeśli parafia po roku zrezygnuje.
Trzecie pytanie jest do siebie: ile osób w Twojej parafii w ogóle płaci kartą na co dzień. Od tej liczby zależy wszystko pozostałe.
